فیبرویید چیست؟
بهداشت بانوان

فیبرویید چیست؟

فیبروئید چیست؟

فیبروئید، تومور بافت ماهیچه اى مى باشد كه در دیواره رحم رشد مى كند. نام هاى دیگر آن، لیومیوم ) leiomyoma( ومیوما )myoma( مى باشند. تقریبًا همیشه فیبروئید ها خوش خیم هستند (سرطانى نیستند). فیبروئید ها مى توانندبه صورت یك، یا چندین تومور باشند. اندازه آن ها مى تواند به كوچكى دانه سیب یا به بزرگى یك پرتقال باشد. در موارد غیر عادى، فیبروئید مى‌تواند خیلى بزرگ شود.

چرا شما باید راجع به فیبروئید بدانید؟

تقریبًا بین ٢٠ تا ٨٠ در صد خانم ها تا قبل از سن ٥٠ سالگى فیبروئید خواهند داشت. رشد فیبروئید در خانم هایى كه بین ٤٠ تا ٥٠ سال دارند از همه رایجتر است. لزوما همه خانمها علایم ندارند. خانم هایى كه علائم وجود فیبروئید را تجربه مى كنند، معمولا درد و خونریزى بسیار شدید دارند. فیبروئید مى تواند روى مثانه فشار بیاورد و باعث تكرر ادرار شود. همچنین مى تواند باعث ایجاد فشار در ناحیه انتهایى روده بزرگ و مقعد بشود. چنانچه فیبروئید رشد غیر معمول و بسیار زیادى داشته باشد مى تواند باعث بزرگ شدن شكم شود و ممكن است ظاهر یك شكم باردار را ایجاد كند.

فیبروئید در بدن چه كسانى رشد مى كند؟

عوامل مختلفى وجود دارد كه احتمال رشد فیبروئید را افزایش مى دهد : 
1. سن : هر چه سن بالاتر مى رود احتمال رشد فیبروئید در بدن افزایش مى یابد. مخصوصًا در سن ٣٠ تا ٤٠ سالگى و تا زمان یأسگى احتمال رشد آن بیشتر مى باشد. در زمان بعد از یأسگى فیبروئید ها كوچك مى شوند.

2. سابقه خانوادگى : اگر عضوى از خانواده شما فیبروئید داشته است، احتمال رشد فیبروئید در بدن شما هم بیشتر مى باشد.اگر مادر شما فیبروئید داشته است، احتمال رشد فیبروئید در بدن شما ٣ برابر بیشتر نسبت به میانگین مى باشد. 
3. نژاد: احتمال رشد فیبروئید در خانم هاى افریقایى بیشتر از خانم هاى سفید پوست مى باشد. 
4. اضافه وزن: خانم هایى كه اضافه وزن دارند، بیشتر در معرض رشد فیبروئید در رحم مى باشند. در خانم هایى كه اضافه وزن خیلى بالایى دارند، احتمال رشد فیبروئید ٢ تا ٣ برابر بیشتر از میانگین مى باشد. 
5.تغذیه: خوردن زیاد گوشت قرمز مى تواند احتمال رشد فیبروئید را افزایش دهد. و خوردن زیاد سبزیجات مى تواند از رشد فیبروئید جلوگیرى كند.

علائم وجود فیبروئید در رحم چیست؟ بیشتر فیبروئید ها نشانه اى ندارند. اما در بعضى موارد، علائم زیر مشاهده مى شود:

1. خونریزى بسیار شدید (كه مى تواند سبب كم خونى شود) یا دوره قاعدگى بسیار دردناك.
2. احساس پرى در ناحیه لگنى قسمت پایین شكم)
3. بزرگ شدن ناحیه پایین شكم
4. تكرر ادرار
5. احساس درد به هنگام رابطه جنسى 6. كمر درد
7. دشوار كردن دوره باردارى و زایمان
8. نازایي (این مورد بسیار نادر مى باشد)

چه چیز سبب به وجود آمدن فیبروئید ها مى شود؟


علت به وجود آمدن فیبروئید ها هنوز مشخص نیست. تحقیقات نشان مى دهد كه عوامل متعددى مى تواند در ایجاد آن نقش داشته باشند: - هورمون ها ) استروژن و پروژسترون، این هورمون ها، هورمون هاى زنانه هستند( - ژنتیك
همانطور كه اشاره شد، دلیل به وجود امدن فیبروئید هنوز مشخص نمى باشد به همین سبب دلیل رشِد آن و همچنین كوچك شدن آن، نیز هنوز مشخص نمى باشد. اما مى دانیم كه فیبروئید ها تحت تأثیر هورمون ها ) استروژن و پروژسترون) مى باشند. در زمان حاملگى كه مقدار این هورمون ها زیاد مى باشد، فیبروئید ها سریع تر رشد مى كنند. و زمانى كه داروى ضد هورمون مصرف مى شود، فیبروئید ها كوچك مى شوند. همچنین رشد آنها در زمان یأسگى متوقف مى شود.

فیبروئید ها چگونه معالجه مى شوند؟

بیشتر خانم هایى كه فیبروئید دارند، علائم خاصى ندارند. براى خانم هایى كه فیبروئید دارند و علامتدار هستند، روش هاى درمانى وجود دارد كه مى تواند كمك كند. براى انتخاب بهترین راه درمان از پزشك خود مشورت بخواهید. پزشك شما قبل از انتخاب بهترین شیوه درمان موارد زیر را در نظر مى گیرد: - اگر شما علائمى از وجود فیبروئید دارید - اگر شما مى خواهید در آینده باردار شوید - اندازه فیبروئید - محل فیبروئید - سن شما و فاصله سن شما تا زمان یأسگى. اگر فیبروئید دارید اما هیچگونه علائمى ندارید، شما ممكن است نیازى به درمان نداشته باشید. پزشك شما در هر بار معاینه لگنى اندازه انها را بررسى مى كند تا مطمئن شود كه رشد نكرده اند.

دارو ها براى فیبروئید: چنانچه شما فیبروئید دارید و علائم وجود فیبروئید را دارید, پزشك شما ممكن است پیشنهاد كند كه دارو مصرف كنید. مسكنها مى توانند براى درد كم مصرف شود. اگر در هنگام قاعدگى خونریزى شدید دارید مصرف آهن مى تواند از كم خونى جلوگیرى كند.

همچنین داروهاى ضد باردارى مى تواند به كنترل علائم ناشى از فیبروئید كمك كند. داروهاى ضد باردارى با دوِز پایین، سبب رشد فیبروئید نمى شوند و همچنین خونریزى شدید را كنترل مى كنند. این موضوع در رابطه با داروهاى تزریقى پروژسترونى نیز صدق مى كند مانند: دپو-پروورا. دارو هاى دیگرى كه براى معالجه فیبروئید ها استفاده مى شود GnRHa هستند. بعضى اوقات این دارو ها قبل از عمل جراحى مصرف مى شوند تا خارج كردن فیبروئید ها در زمان جراحى را آسان كنند. 

چگونه مطمئن شوم كه فیبروئید دارم؟ 


شما باید به صورت مداوم براى مطمئن شدن از سلامت رحم، واژن و تخمدان ها به پزشك مراجعه كنید. پزشك شما به هنگام معاینه لگنى مى تواند فیبروئید را با انگشت خود لمس كند. فیبروئید به صورت یك توده ) بدون درد( در رحم مى باشد. معمو ًلا پزشك شما، اندازه فیبروئید را نسبت به اندازه رحم در زمان حاملگى وصف مى كند. به این صورت كه، برای مثال ممكن است به شما گفته شود كه فیبروئید شما، رحم شما را به اندازه ای بزرگ كرده، كه گویى شما در هفته ١٦ باردارى هستید. همچنین ممكن است اندازه فیبروئید را با اندازه میوه یا توپ مقایسه كنند تا شما متوجه بزرگى یا كوچكى اندازه فیبروئید شوید. براى تأیید كردن فیبروئید پزشك شما مى تواند موارد زیر رابراى تصویر بردارى از رحم پیشنهاد كند: ۱. سونوگرافى: براى تصویر بردارى، وسیله سونوگرافى مى تواند بر روى شكم یا داخل واژن قرار گیرد. ۲. ِام آر آى ۳. تصویر با اشعه ایكس ۴. سى تى اسكن ۵. هـیستورسالپینژوگرام یا سونوهـیستوروگرام 
هـمچنین براى مطمئن شدن از وجود فیبروئید شما ممكن است نیاز به عمل جراحى داشته باشید. دو نوع جراحى وجود دارد: لاپاروسكوپى یا هـیستروسكوپى