علایم سندرم تخمدان پلی‌کیستیک
بهداشت بانوان

علایم سندرم تخمدان پلی‌کیستیک

سندروم تخمدان پلی کیستیک در میان خانم ها بسیار شایع است و یکی از دلایل شایع ناباروری میان خانم ها می باشد.در سندروم تخمدان پلی کیستیک میزان هورمون های مردانه بسیار بیشتر از هورمون های زنانه می باشد به همین دلیل در این افراد پریودی ممکن است به صورت خیلی نامنظم و هرچند وقت یکبار اتفاق بی افتد و یا حتی ماه ها پریودی اتفاق نیوفتد.سندروم تخمدان پلی کیستیک علائم و دلایل زیادی دارد که در این مقاله سعی شده مفصلا درمورد آن ها صحبت شود.بهتر است بدانید سندروم تخمدان پلی کیستیک همان تنبلی تخمدان است که به صورت عامیانه استفاده می شود.خانم هایی که دچار سندروم تخمدان پلی کیستیک یا همان تنبلی تخمدان ها هستند به سختی باردار می شوند و برای بارداری حتما باید با پزشک مشورت کنند و تحت درمان قرار گیرند.در ادامه برای اطلاعات بیشتر از سندروم تخمدان پلی کیستیک با ما همراه باشید.

سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست؟

سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست

سندروم تخمدان پلی کیستیک یا همان تنبلی تخمدان وضعیتی است که در آن کارکرد تخمدان ها به صورت طبیعی نمی باشد و هورمون مردانه تستوسترون بیش از حد تولید می شود.به طور طبیعی تستوسترون در بدن خانم ها ترشح می شود اما میزان آن بسیار اندک است اما زمانی که فردی دچار سندروم می شود این هورمون مردانه بیش از حد ترشح می شود.در این حالت پریودی ها به صورت نامنظم اتفاق می افتند و حتی ممکن است ماه ها پریودی اتفاق نیوفتد.در مطالعاتی که انجام شده شیوع سندورم تخمدان پلی کیستیک در شهر تهران در میان خانم های بارور حدود 5/8 درصد می باشد.

15 علامت سندروم تخمدان پلی کیستیک

سندروم تخمدان پلی کیستیک علائمی دارد که در صورتی که از آن ها آگاهی داشته باشید می توانید برای درمان به موقع اقدام کنید.
از جمله علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک می توان موارد زیر را نام برد:
1.بی نظمی پریودی و حتی پریود نشدن به مدت چند ماه یکی از علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک می باشد.
2.نداشتن چرخۀ عادت ماهانه یا داشتن چرخه‌های نامنظم
3.خونریزی های بسیار کم و یا بسیار زیاد
4.خونریزی های غیرقابل پیش‌بینی در طول چرخۀ عادت ماهانه
5.کم پشت شدن موها در قسمت شقیقه ها
6.مشکلات در باروری می تواند از علائم وجود سندورم پلی کیستیک باشد که پزشک حتما این موضوع را بررسی می کند.
7.افرادی که سندروم تخمدان پلی کیستیک دارند ممکن است کمتر از سالی 8 دفعه پریود شوند.
8.وجود آکنه های بسیار چرکی و داشتن پوست خیلی چرب می تواند نشان از سندروم پلی کیستیک باشد.
9.معمولا لکه های پوستی در بدن این افراد مشاهده می شود.
10.این افراد معمولا ریزش مو دارند و موهایشان با الگوهای مردانه شروع به ریزش می کنند.

سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست


11.این افراد دچار افزایش وزن می شوند .
12.در نقطه هایی از بدنشان موهای ضخیم و تیره رشد می کند که بیشتر در بدن مردها رشد می کند. رشد موهای ضخیم در قسمت هایی مانند لب فوقانی، چانه، دو طرف صورت، قفسه سینه و شکم رشد میکند.

سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست


13.این افراد معمولا دچار وقفه های تنفسی هنگام خواب هستند.
14.کلفت شدن صدا
15.کاهش سایز سینه ها

دلیل اصلی ابتلا به سندروم چیست؟

دلیل اصلی ابتلا به سندروم تخمدان پلی کیستیک ترشح بیش از اندازه هورمون مردانه می باشد که مانع آزاد شدن تخمک و بلوغ تخمک ها می شود.همه ی خانم ها در طول ماه یک تخمک آزاد می کنند به این صورت که تخمک بالغ شده در فولیکول های تخمدان آزاد می شود و وارد لوله های رحمی می شود اما خانم هایی که سندروم تخمدان پلی کیستیک دارند تخمک در داخل فولیکول ها باقی می ماند و به شکل یک کیست می شود.

دلایل ابتلا به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک

زنان در حالت عادی در هر ماه تخمک‌گذاری انجام می‌دهند و یک تخمک بالغ‌شده در فولیکول‌های تخمدان آزاد و وارد لوله‌های رحم می‌شود. در مورد زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک، میزان بیش از حد هورمون‌های مردانه مانع از بلوغ تخمک و آزاد شدن آن می‌شود و تخمک در داخل فولیکول باقی می‌ماند و به شکل یک کیست می‌شود. بسیاری از زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک، تخمدان‌های بزرگ‌شده‌ای دارند که حاوی خوشه‌هایی از این کیست‌هاست.
زمانی که دیگر فولیکول ها رشد طبیعی نداشته باشند و تخمک گذاری اتفاق نیوفتد مدام سطح هورمون مردانه بیشتر می شود و هورمون زنانه کمتر می شود و این چرخه ی معیوب مدام ادامه می یابد و تکرار می شود.خانم هایی که به سندروم تخمدان پلی کیستیک مبتلا هستند بدنشان در مقابله با انسولین مشکل پیدا می کند . . در این شرایط سرعت و توانایی بدن در استفاده و سوخت‌وساز کامل گلوکز کاهش می‌یابد. به همین دلیل، برای وارد کردن گلوکز به سلول، یعنی محلی که برای تولید انرژی در آن ذخیره می‌شود، انسولین بیشتر و اضافی مورد نیاز است.
زمانی که میزان انسولین افزایش می یابد اشتها افزایش می یابد و منجر به افزایش وزن و تولید هورمون های مردانه می شود.
طبق تحقیقات انجام شده سندروم تخمدان پلی کیستیک زمینه ارثی دارد و مهمترین علت بروز این عارضه زمینه های ارثی و عوامل محیطی می باشد.

آیا در صورت مشاهده علائم ضعیف نیازی به مراجعه به پزشک می باشد؟

 بله .کسانی که حتی کوچکترین علائم مشکوک را مشاهده می کنند باید به پزشک مراجعه کنند زیرا احتمال ابتلا به بیماری های دیگر مانند بیماری های زیر وجود دارد که در صورتی که به موقع برای درمان اقدام نشود می تواند مشکلات جدی تری را ایجاد کند.
1.دیابت (قند خون بالا)
2.افزایش سطح چربی خون از نوع کلسترول
3.اختلالات تنفسی در هنگام خواب که به مدت کوتاهی در تنفس وقفه ایجاد می شود.
4.افسردگی یا اضطراب
5.معمولا خطر ابتلا به بیماری های قلبی در خانم هایی که مبتلا به سندروم تخمدان پلی کیستیک هستند بسیار بیشتر است.
خطر ابتلاء به بیماری قلبی ممکن است در زنان مبتلاء به سندرم تخمدان پلی کیستیک بالاتر باشد، اما برای اینکه چنین ادعائی اثبات شود به تحقیقات بیشتری نیاز داریم.

آیا برای تشخیص سندروم تخمدان پلی کیستیک نیاز به انجام تست آزمایشگاهی است؟

آزمایش دقیق و مشخصی برای تشخیص سندروم تخمدان پلی کیستیک وجود ندارد اما پزشک یکسری آزمایشات کلی تجویز می کند.از جمله آزمایشاتی که پزشک تجویز می کند می توان موارد زیر را نام برد:
1.تست خون برای اندازه گیری سطوح هورمونی، قند خون و کلسترول.در این آزمایش علت افزایش آندروژن و علل ناهنجاری های قاعدگی مشخص می شود.این آزمایش ممکن است برای اندازه گیری میزان تولرنس و گلوکز و سطح کلسترول و تری گلیسرید تجویز شود.
2.تست بارداری در صورتیکه تاخیر عادت ماهانه وجود داشته باشد.معمولا خانم هایی که دچار سندروم تخمدان پلی کیستیک می شوند دچار تاخیر در پریودی می شوند که برای اطمینان از عدم بارداری حتما تست بارداری تجویز می شود.
3.معاینه لگن به صورت دستی:پزشک با دست لگن را از طریق واژن بررسی می کند .
4.سونوگرافی لگن:در این تست با استفاده از امواج ماورای صوت تصویر رحم و تخمدانها  گرفته می شود.یک دستگاه وارد واژن می شود و تصویری از تخمدان ها و ضخامت پوشش رحم نمایش داده می شود و در صورتی که سندروم تشخیص داده شود آزمایش های بیشتری تجویز می شود.
این آزمایش ها می توانند، شامل موارد زیر باشند:

  • بررسی دوره ای فشار خون، تولرنس گلوکز، و میزان کلسترول و تری گلیسرید
  • آزمایش و غربالگری افسردگی و اضطراب
  • آزمایش و غربالگری آپنه انسدادی خواب

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد ؟!

سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست

اگر دچار نگرانی در مورد دوره های قاعدگی خود هستید، اگر نابارور هستید، یا اگر علائم آندروژن بالا دارید، از جمله بدتر شدن موهای زائد، آکنه و طاسی مردانه، هستید، به پزشک خود مراجعه کنید.

آیا می توان به درمان و بهبودی خود کمک کرد؟

بله شما در صورتی که چاق هستید می توانید به کاهش وزن خود کمک کنید و از علادم این بیماری کم کنید.کم کردن فقط 5 درصد از وزنتان می تواند برای بهبود بیماری و کاهش علائم بیماریتان بسیار موثر باشد.

آیا می توان با وجود سندروم تخمدان پلی کیستیک باردار شد؟

به طور کلی سندروم تخمدان پلی کیستیک موجب بی نظمی در قاعدگی و آزاد شدن تخمک ها و حتی عدم تخمک گذاری می شود در نتیجه در بارداری می تواند مشکل ایجاد کند زیرا در بسیار از ماه های قاعدگی تخمکی آزاد نمی شود که بارداری صورت گیرد اما در صورتی که زیرنظر پزشک برای درمان مناسب و دقیق اقدام کرد می توان تخمک گذاری را منظم و برای بارداری اقدام کرد.توجه داشته باشید که خود فرد در بهبود بیماری بسیار موثر است.

آیا با وجود سندروم تخمدان پلی کیستیک می توان پریودی منظمی داشت؟

خانم هایی که سندروم تخمدان پلی کیستیک دارند معمولا تخمک گذاری و پریودی منظمی ندارند .اما در مواقعی دیده شده با وجود علائم خاص باز هم پریودی منظم بوده است به همین دلیل توصیه می شود فقط به نظم پریودی توجه نشود و با وجود علائم سندورم مانند موهای زائد و ریزش موهای سر و ... به پزشک مراجعه شود.
اگر علائمی مشابه با علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک دارید، مانند:

  • رویش موی زائد بدن
  • به سختی وزن کم کردن
  • آکنه
  • ریزش موهای سر
  • افسردگی و بدخلقی

برای حل مشکلات این چنینی با پزشک خود آنها را درمیان بگذارید، هرچند که قاعدگی های منظمی داشته باشید.

اولین اقدام برای درمان سندروم تخمدان پلی کیستیک

یکی از اولین راه کارها برای درمان سندروم تخمدان پلی کیستیک تعادل وزن می باشد.در بسیاری از موارد خانم هایی که سندروم تخمدان پلی کیستیک دارند دچار افزایش وزن می شوند که علت اصلی آن ضعف بدن در پاسخ به هورمون انسولین می باشد و این هورمون در تنظیم قند خون بسیار موثر است. سطح بالای انسولین، تولید هورمونهای جنسی مردانه را تحریک می کند که باعث پلی کیستیک در تخمدان ها می شود.
خانم ها باید با یک رژیم مناسب زیر نظر پزشک حتما وزن خود را متعادل نگه دارند در غیر این صورت، درمان تخمدان پلی کیستیک یا همان تنبلی تخمدان می تواند بسیار پیچیده باشد.

آیا سندروم تخمدان پلی کیستیک کاملا قابل درمان است؟

متاسفانه برای سندروم تخمدان پلی کیستیک درمان قطعی و صد در صدی وجود ندارد و درمان به این بستگی دارد که شما قصد بارداری دارید یا خیر.خانم ها با تغییر سبک زندگی ، کاهش وزن می توانند تا حدود زیادی به بهبود خود کمک کنند.پزشک درمان های مختلفی برای مدیریت عوارض ناشی از سندروم تخمدان پلی کیستیک مانند رشد موهای زاید و مقاومت به انسولین را تجویز می کند.

اما پزشک درمان را چگونه انجام می دهد؟

پزشک با توجه به شرایط بیمار یکی از راه های زیر را تجویز می کند و همان طور که گفتیم سندروم تخمدان پلی کیستیک کاملا قابل درمان نیست اما در صورتی که به موقع تشخیص داده شود می توان برای جلوگیری از بروز علائم اقدام کرد و علائم ناشی از سندروم تخمدان پلی کیستیک را کنترل کرد.

  • کاهش وزن
  • داروهایی مثل کلومیفن، لتروزول و متفورمین
  • تزریق گنادوتروپین
  • عمل جراحی
  • درمان ناباروری با لقاح خارج از رحم یا IVF
  • خانم هایی که به بارداری تمایلی ندارند پزشک با تجویز داروهای ضدبارداری و متفورمین این مشکل را رفع می کند .

چه باید بکنم اگر بخواهم حامله بشوم؟

سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست

اغلب بانوان مبتلاء به سندرم تخمدان پلی کیستیک قادرند باردار شوند ولی ممکن است  کمی طول  بکشد. اگر شما اضافه وزن دارید، کاهش وزن میتواند به منظم شدن عادت ماهانه شما کمک کند و شانس شما برای بارداری را افزایش میدهد. اگر با وجود کاهش وزن همچنان عادت ماهانه نامنظم دارید، پزشک شما با تجویز داروهای القاء کننده تخمک گذاری به شما کمک میکند و شانس شما برای بارداری افزایش میابد.

سریع ترین راه درمان سندروم تخمدان پلی کیستیک

همانطور که گفتیم سندروم تخمدان پلی کیستیک به طور قطعی قابل درمان نیست اما می توان آن را کنترل کرد.یکی از راه های مناسب برای کنترل سریع سندروم تخمدان پلی کیستیک مصرف قرص های ضدبارداری می باشد البته توجه داشته باشید که داشتن سبک زندگی سالم و کاهش وزن می تواند همیشه کمک کننده باشد.

آیا سندروم تخمدان پلی کیستیک منجر به ایجاد سرطان می شود؟

تحقیقات نشان داده اند کیست هایی که بر اثر سندروم تخمدان پلی کیستیک ایجاد می شوند ریسک ابتلا به سرطان دیواره رحم را افزایش می دهند اما به طور کلی این کیست ها خطرناک نیستند و تبدیل به سرطان نمی شوند. . دیگر تحقیقات نشان می دهد که رابطه ای بین PCOS و تخمدان ها و سرطان سینه وجود دارد اما این مسئله برای همه ی بانوان صدق نمی کند.

آیا ممکن است سندروم تخمدان پلی کیستیک خود به خود بهبود پیدا کند؟

بله در صورتی که سبک زندگی سالم پیش گرفته شود می توانید تا حدودی علائم سندورم را کنترل کنید و کاهش دهید.
همچنین بانوان پس از بارداری و دوران شیردهی کاهش و تغییر را در علائم PCOS مشاهده می کنند.

سندروم تخمدان پلی کیستیک با افزایش وزن چه خطراتی دارد؟

سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست

بله متاسفانه زمانی که سن بالاتر می رود و یا در صورتی که سندروم تخمدان پلی کیستیک در سن های بالاتر اتفاق بی افتد میزان افزایش وزن و زیرش مو بیشتر می شود.
سایر اختلالات هورمونی مانند کلسترول بالا، تری گلیسیرید و سطح قند خون ممکن است بعد از یائسگی باقی بماند. این امر خطر ابتلا به بیماری قلبی عروقی، دیابت، چاقی و سندرم متابولیک را افزایش می دهد.